Kent nedir? İnsanlık tarihi elbette… Ama nasıl bir tarih bu?

“…Siz de benim gibi Tsimiski ve Mitropoleos’ta bir kadınla

turluyorsanız, sık sık vitrinlere takılıp kalmanız ve

o meşum soruyla yüzleşmeniz kaçınılmaz: Acaba burada

farklı bir şey var mı?

Uzayın sonsuzluğunda bu soru bir kere sorulmuşsa ve siz buna

seyirci kalmışsanız, kocaman bir vakumlu

süpürge tarafından emilip kendinizi bir yürüyen merdivende

bulmayı da hak etmişsiniz demektir.

Boşuna mızırdanmayın!”


 

Dünyanın kadim kentleri vardır: Roma, İstanbul, Paris gibi. Bunlar majör kentlerdir. Onları herkes bilir, onlarla ilgili yüzlerce kitap yazılmıştır ve yazılmaya devam etmektedir. Bir de kıyıda kalmış kadim kentler vardır, tıpkı Selanik gibi… Makedonyalı İskender’in babası tarafından kurulmuş bir kentten söz ediyoruz. Roma’nın Büyük yollarından birinin (Via Egnatia) güzergahındaydı, Normanlar ve Franklar geçti oradan, Osmanlılar geldi, sonra bir Yunan kenti oldu, ama aslında  neredyes son dört asırdır bir Yahudi kentiydi.

 

Bizim için de özel anlamları olan bir kent Selanik. Osmanlı’nın Batı’ya açılan penceresi, Mustafa Kemal’in doğduğu yerdi. Yine de Türkçe’de Selanik üzerine yazılmış -bırakın kitapları- makalelerin bile sayısının çok az olmasını nasıl açıklamak gerekir acaba? Bu kitap Selanik’in, yani belli bir coğrafyada en azından 2500 yıl boyunca yaşamış farklı insanların gündelik hayatlarına, inançlarına, ticaretlerine, hikayelerine, mimarilerine,  toplumsal ritüellerine, yeme-içme kültürlerine bakma çabasından oluştu. Nazilere baktık, Sebatayistlere, Vamvarakis ve Rosa Eskanazi’ye, Beyaz Kule’ye, balkonlara, gündüşü içinde barda oturmuş genç kızların sırtında titreşen asılmış insanlara, Pierre Loti’ye, Sabetay Sevi’ye, sülük satıcılarına, işbirlikçilere, kenti yapan ve yaptıranlara, Zeplinlere ve Zuhaf askerlerine, kıyameti bekleyenlere, Lazarus’a, yurtsuz bırakılmışlara, Bara bataklığının adsız fahişelerine…

 

Bir kente bakmanın türlü çeşitli yolları vardır elbette. Bu kitapta da o yollardan biri arandı…

SELANİK

Yazar: Serhat Öztürk

Tür: Kırkmerak

Sayfa sayısı: 190 Sayfa

Fiyatı: 19 TL

Yayın tarihi: 19 Haziran 2012

 

 

Share